Προσπάθεια αγοράς από το κράτος του τσιφλικίου "Φανάρι Μαγούλα" - Πολύζος, Νίκος (2022)
…Ένας φάκελος, προερχόμενος από το ιστορικό αρχείο του υπουργείου των Εξωτερικών, με θεσσαλικό ενδιαφέρον, με τα στοιχεία: Ι.Α.Υ.Ε. 1912, 33, Α.18 «Περί του εν Θεσσαλία τσιφλικιού Φανάρ Μαγούλας». Ο φάκελος αυτός, αποτελείται από 16 ανέκδοτα έγγραφα, που διαφωτίζουν το θέμα της αγοράς ενός θεσσαλικού τσιφλικιού από το Κράτος. Η λύση του προβλήματος «τσιφλίκι Φανάρι Μαγούλα» είταν δύσκολη, κι αποτελεί μία μικρογραφία, του πολυδιάστατου αγροτικού ζητήματος του Τόπου μας. Οι προσπάθειες του Κράτους δεν τελεσφόρησαν όχι μόνο διότι δεν υπήρχε η σχετική πολιτική βούληση, στην ένταση που θα έπρεπε, αλλά και επειδή αμέσως μετά ακολούθησε ο ελληνοτουρκικός πόλεμος. Το τελευταίο έγγραφο του φακέλου έχει χρονολογία 12 του Σεπτέμβρη 1912, κι ο ελληνοτουρκικός πόλεμος άρχισε στις 6 του Οκτώβρη 1912. Στην παρουσίαση της παρούσας μελέτης, εκτός από τον κ. Κώστα Σπανό μας βοήθησαν σημαντικά πολλοί Μαγουλιώτες, τους οποίους ευχαριστούμε και από αυτήν εδώ τη θέση. Πριν παρουσιάσουμε τα 16 έγγραφα του φακέλου, θεωρούμε σκόπιμο να αναφερθούμε συνοπτικά στο χωριό Μαγούλα και στο αγροτικό ζήτημα.